Quảng Trị: Hòa bình và thống nhất trên dòng sông Bến Hải

0
11

Có một dòng sông chỉ rộng gần 100m nhưng đã kéo dài hơn 20 năm để dân tộc chúng ta có thể vượt qua. Đó là sông Bến Hải, là cầu Hiền Lương, là biểu tượng sức mạnh và khát vọng thống nhất của hàng triệu người Việt Nam. Dòng sông Bến Hải bắt nguồn từ dãy Trường Sơn, chảy dọc theo vĩ tuyến 17, qua huyện Vĩnh Linh và Gio Linh, rồi đổ vào Biển Đông ở Cửa Tùng.

Tháng 7/1954, sau khi hiệp định Genève được ký kết, đất nước tạm thời chia đôi tại vĩ tuyến 17 – nơi dòng sông Bến Hải chảy qua. Cầu Hiền Lương, với vị trí bắc qua đôi bờ, trở thành “điểm nối” giữa hai nửa non sông. Cầu Hiền Lương bắc qua sông Bến Hải gồm 7 nhịp, dài 178m. Hiệp định chỉ dành 2 năm cho cuộc chia ly tạm thời, nhưng thực tế lại kéo dài tới 21 năm. Trong những năm đó, không có địa điểm nào chứng kiến nhiều đau thương như Bến Hải – Hiền Lương. Đó là sự chia cắt, niềm đau mất mát và hy sinh xương máu của hàng triệu người Việt Nam.

Dòng sông Bến Hải đã trở thành mảnh đất bi tráng, chịu đựng bom đạn của quân thù. Dù đối thủ dùng biện pháp xi măng, thép và xe tăng để xây dựng đồn bộ địch, nhưng không có sức mạnh nào có thể khuất phục lòng dũng cảm, trí thông minh và sự tin tưởng mãnh liệt của người dân hai bờ Bến Hải. Điện ảnh gia Thụy Điển, Giôrít Iven, khi được chứng kiến, đã thốt lên: “Vĩ tuyến 17 là nơi “trưng bày” sự man rợ đến cùng của đế quốc Mỹ và lòng dũng cảm đến mức thần thánh của nhân dân Việt Nam.”

Xem thêm  Tỷ Lệ Người Dân Nghiện Thuốc Lá ở Một Vùng Là 30

Những năm 1954-1964, Hiền Lương được chia là khu vực phi quân sự, nhưng thực tế lại là tâm điểm của cuộc chiến đấu không kém phần khốc liệt về lý trí, tâm lý, tư tưởng và cả sinh mạng. Cuộc đấu tranh không bằng vũ khí đã diễn ra đầy dũng cảm và khéo léo, như đấu cờ, đấu loa, và phần thắng luôn thuộc về chính nghĩa.

Chính quyền Sài Gòn đã sơn một nửa cầu Hiền Lương ở phía Nam thành màu xanh, tạo thành biểu tượng chia cắt đất nước. Nhưng chúng ta liền sơn lại màu xanh cho nửa cầu còn lại, và khi chúng sơn màu nâu, ta lại sơn màu nâu. Cầu Hiền Lương luôn thay đổi màu sắc, tạo ra hai màu đối lập, như lời khẳng định không thể chia đôi. Cuối cùng, vào năm 1975, cầu Hiền Lương được sơn chung một màu xanh hòa bình, thống nhất.

Đấu cờ cũng là một trận chiến khác giữa hai bên. Hiệp định quy định rằng các đồn cảnh sát phải treo cờ và đối thủ, chính quyền Mỹ-ngụy, khiêu khích bằng cách dựng cột cờ cao 15m. Chúng ta đã đáp trả bằng cách xây một cột cờ cao 18m. Cuộc đấu cờ không ngừng diễn ra cho đến khi Ngo Đình Diệm xây một trụ cờ xi măng cao 30m ở bờ Nam sông Bến Hải. Lúc này, quân và dân ta lại xây cột cờ mới cao 38,6m, với lá cờ rộng 134m2 và nặng 15kg. Đây là cột cờ cao nhất khu vực giới tuyến.

Xem thêm  Bỏ túi những điểm thú vị tại Thung lũng Hồng Đà Lạt

Trong suốt 20 năm chiến đấu, tất cả đạn pháo địch đều nhắm vào ngọn cờ phía bờ Bắc sông Bến Hải. Để cờ Tổ quốc vẫn bay tung trên kỳ đài Hiền Lương, ghi dấu sức mạnh và chiến thắng của dân tộc, quân và dân ta đã tham gia hơn 300 trận đánh với nhiều sự hy sinh. Có nhiều tấm gương, như mẹ Nguyễn Thị Diệm, mặc dù già yếu nhưng không chịu sơ tán, quyết tâm ở lại vá cờ. Lá cờ đỏ sao vàng không bao giờ vắng bóng trên cột cờ Hiền Lương.

Ngoài đấu cờ, cuộc chiến âm thanh – đấu loa cũng diễn ra giữa hai bên. Để tiếp sức cho cuộc đấu tranh của miền Nam và phơi bày âm mưu xâm lược của chính quyền Mỹ-ngụy, chúng ta đã xây dựng một hệ thống âm thanh quy mô lớn và hiện đại. Tổng công suất giàn loa trên bờ Bắc Hiền Lương là 180.000 W, và khu vực cầu Hiền Lương là 7.000W. Hệ thống loa phát thanh này đã vượt trội hơn so với giàn loa bờ Nam của chính quyền Mỹ-ngụy. Nó đã góp phần giữ trọn niềm tin của nhân dân vào Đảng và Bác Hồ, cùng hướng tới ngày thống nhất đất nước.

Ngày nay, khu di tích đôi bờ Hiền Lương đã được xếp hạng là Di tích cấp quốc gia. Loa công suất lớn được sử dụng trong cuộc đọ loa với địch nay nằm ở đó như một minh chứng lịch sử. Những bức ảnh này đưa du khách trong và ngoài nước trở lại quá khứ, hồi tưởng về một thời hoa lửa đau thương nhưng kiêu hùng.

Xem thêm  Review nhà hàng buffet lẩu rau LÉGUDA Đà Lạt

Trên đôi bờ Hiền Lương, cuộc sống đã trải qua nhiều thay đổi theo thời gian. Dọc theo bờ sông Bến Hải là những vùng đất canh tác lúa, cây nông nghiệp chất lượng cao. Lên cao nguồn, trên vùng đồi của Bến Hải, là những nông trường cao su và hồ tiêu xanh mướt.

Vĩnh Linh và Bến Hải hiện nay đang tiếp tục viết tiếp trang sử mới, trong một tâm thế mới, khi những cây cầu sinh ra để nối vui, kéo dài hạnh phúc và thống nhất một dải đất non sông Việt Nam hòa bình và tươi đẹp.

Đọc thêm về Thành Phố Bảo Lộc.